Od 25 sierpnia do 1 września piętnastu polskich i izraelskich studentów podróżowało po Polsce odkrywając wspólne, polsko-żydowskie dziedzictwo oraz poszerzając grono ludzi polsko-izraelskiego dialogu. Pobyt Izraelczyków w Polsce jest pierwszą częścią tegorocznego projektu Wymian Studentów organizowanego w ramach programu PIYE. Projekt jest współfinansowany przez Ministra Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej w ramach cyklicznego programu: "Promocja Wiedzy o Polsce". Kolejnym etapem będzie trzymiesięczne stypendium w Izraelu, podczas którego Polacy studiować będą na uniwersytecie w Tel Awiwie. Uczestnikami byli najlepsi polscy i izraelscy studenci wybrani w drodze rekrutacji, która wyłoniła osoby zaangażowane w dialog polsko-izraelski, otwarte na dialog międzykulturowy, prezentujące wysokie zaangażowanie społeczne oraz bardzo dobre wyniki w nauce.
Wspólną podróż po Polsce rozpoczęto w Warszawie od warsztatów integracyjnych, zwiedzenia byłej dzielnicy żydowskiej, nieodzownej wizyty w synagodze Nożyków oraz powitalnej kolacji z ambasadorem Izraela Dawidem Pelegiem. Ambasador Peleg oraz były Ambasador Polski w Izraelu, Maciej Kozłowski opowiedzieli studentom o relacjach polsko-izraelskich, zarysowali ich aspekt historyczny oraz podkreślili intensywnie prowadzoną przez obydwie strony pracę nad obalaniem stereotypów i budowaniem więzów przyjaźni.
Spływ Bzurą, jedną z najpiękniejszych polskich rzek, był kolejnego dnia nie tylko wspaniałą przygodą, lecz również testem na „międzynarodową” współpracę i tężyznę fizyczną. Otarte dłonie, zmęczenie i przymusowy odpoczynek w szuwarach, sprawiły, że dzień ten był wspominany z radością i entuzjazmem. Jednym z punktów dnia spędzanego w Krakowie, oprócz wspólnego oglądania barokowych kościołów i żydowskiego Kazimierza, były warsztaty edukacyjno-historyczne „Ofiary Zagłady” oraz przygotowanie wspólnej ceremonii upamiętniającej ofiary obozu w Auschwitz-Birkenau. Ciąg dalszy warsztatów oraz ceremonia nastąpiły w czwartek, 28 sierpnia po zwiedzaniu Obozu z przewodnikiem. Te dwa dni były bardzo ważne z punktu wiedzenia nie tylko organizatorów, ale i młodzieży.
Wizyta w synagodze, na cmentarzu żydowskim, odczytanie modlitw i psalmów w Obozie Zagłady, uczestnictwo w błogosławieństwie kiduszowym rozpoczynającym Szabat, pozwoliły Polakom i Izraelczykom na rozmowy na temat różnic religijnych i roli religii w ich własnym życiu. Dzięki udziałowi osób bardzo religijnych możliwa była dyskusja na temat wpływu religijności na codzienne życie wyznawców judaizmu i katolików. Dla obu stron była to znakomita lekcja komparatystyki religijnej i edukacji międzykulturowej. Warsztaty z kolei wzbogaciły wiedzę studentów na temat wspólnej polsko-żydowskiej przeszłości, umożliwiły wzajemne poznanie oraz pokojową konfrontację poglądów. Burzliwe dyskusje poprzedzające wizytę w Auschwitz pokazały Polakom i Izraelczykom, jak skomplikowane mogą być rozmowy poświęcone wspólnym działaniom kumulującym tyle ważnych emocji. Wprowadzenie osobistych wspomnień, czytanych przez wnuków byłych więźniów Auschwitz-Birkenau (Polaków i Izraelczyków) sprawiło, że wszyscy głęboko przeżyli wizytę w obozie. Zrozumieli również, że miejsce to jest jednym z najważniejszych elementów narodowej tożsamości Polaków i Izraelczyków, jak również indywidualnej samoidentyfikacji wielu osób z grupy.
Ostatni weekend stypendyści spędzili w Zakopanem, podziwiając Tatry z poziomu Krupówek lub Giewontu, w zależności od upodobań. Kolejnego dnia, po krótkim pobycie w Krakowie cała grupa wróciła do Warszawy na pożegnalną kolację, pokaz filmu prezentującego powstawanie budynku i wystawy głównej Muzeum Historii Żydów Polskich oraz … premierę samodzielnie skomponowanego utworu poświęcony wydarzeniom ostatniego tygodnia w wykonaniu zespołu izraelskiego.
Podsumowując, spotkanie wyśmienicie zrealizowało swój cel, którym było pokazanie Izraelczykom Polski jako nowoczesnego, otwartego, demokratycznego państwa, w którym żyją młodzi, dobrze wykształceni i otwarci na świat Polacy. Spotkanie to uświadomiło wszystkim uczestnikom, że historia Żydów polskich jest integralną częścią historii Polski, że żydowskie dziedzictwo materialne i duchowe jest prawnie chronione, a życie żydowskie przy wsparciu państwa jest kontynuowane i rozwijane na wielu płaszczyznach. Spotkanie umożliwiło też rozpoczęcie dyskusji o współczesnych relacjach polsko-izraelskich oraz nawiązanie czysto ludzkich relacji. Zadzierzgnięte podczas tego tygodnia przyjaźnie ułatwią polskim stypendystom pobyt w Izraelu i integrację z odmienną kulturą, teraz już z pewnością bliższą i trochę oswojoną. Zaangażowanie i entuzjazm Polaków pozwoliły gościom na poznanie Polski oczami rówieśników, na zobaczenie jej zróżnicowania geograficznego, urzekających zabytków oraz jej wieloetnicznej i wielonarodowej przeszłości. Polscy studenci okazali się najlepszymi przewodnikami, wyczerpująco odpowiadającymi na setki ciągle pojawiających się pytań. Goście o swoim pobycie w Polsce mówili w samych superlatywach:
„Chciałbym podziękować za niezapomniany tydzień w moim życiu. Grupa składała się ze wspaniałych ludzi. Od chwili powrotu do Izraela, nieustannie mam w głowie obrazy z ostatniego tygodnia. Ciągle analizuję dyskusje, zarówno te podczas warsztatów, jak i te spontanicznie, podczas dziennych i nocnych rozmów. Wszystkie były bardzo ważne, te nad kuflem piwa też.
Ponieważ cały tydzień był tak intensywny, czuję, że znam każdego z grupy, i Polaka i Izraelczyka, tak dobrze, że mogę go nazwać przyjacielem. Program był przygotowany rewelacyjnie – tyle miejsc, tyle nowych rzeczy. Dziękuję za wszystko”. Oren Bar (lat 27)
„Przede wszystkim chciałbym powiedzieć, że był to dla mnie wyjątkowy tydzień. Nie tylko dobrze się bawiłem, ale było to dla mnie wspaniałe doświadczenie, tak jak dla nas wszystkich, zarówno Polaków, jak i Izraelczyków”. Raz Meridor (lat 26)
"Najbardziej emocjonalną częścią pobytu była wizyta w Auschwitz-Birkenau. Rokrocznie 30 000 młodych Izraelczyków bierze udział w podróży śladami Holokaustu, ale ja mam wrażenie, że tym razem było to coś zupełnie innego. Bycie tam z Polakami pozwoliło na nowe spojrzenie na wojnę i zobaczenie rzeczy z innej perspektywy. Dzielenie się bólem poprzez czytanie historii własnych rodzin przez Polaków i Izraelczyków miało na mnie bardzo duży wpływ” Ilai Rotbein, (lat 24)
zobacz video
